Smit Elektroden
Laselektroden afdeling 1935
Smit Slikkerveer
Wereldtentoonstelling Brussel 1910
Transformatoren
Smit Slikkerveer 1912
Smit Draad (1921-1927)
Kijkje in de Draadfabriek
Smit Slikkerveer
Elektrische centrale Tandjong Priok (1895)
Thomas Rosskopf
Excursieleider KIVI bij Smit Slikkerveer (1911)
Smit Transformatoren (1916)
4000 kVA transformator
Thomas Rosskopf (1880-1953)
De oprichter van Smit Transformatoren, Draad, Weld en Ovens
Het vervoer van transformatoren d.m.v. paardentractie (Smit Transformatoren 1913-1915)
Dit duurde weken...
Smit Transformatoren
Spoelenmontage 1921
Professor Nolen (1938)
Beproeving oude gramme dynamo bij TU Delft
Smit Gas Generatoren
1965-1969
Smit Ovens
Vervoer van een grote oven per slede (Groenestraat Nijmegen 1936)
Willem Benjamin Smit (1860-1950)
Elektriciteitspionier en grondlegger van de Smit bedrijven in Nederland
Hoogte Kadijk
Transformatoren (1936)

Thomas Rosskopf (1903/1904)Deze website gaat over de historie van het bedrijf Smit Transformatoren uit Nijmegen en de bedrijven die hieruit zijn ontstaan. "Royal" Smit Transformatoren bestaat al meer dan 100 jaar en heeft een zeer interessante geschiedenis. Het bedrijf is opgericht door de eerste elektriciteitspioniers van Nederland en ook deze geschiedenis komt ruimschoots aan bod. De website bevat nu al meer dan 700 artikelen, duizenden foto's en een flink aantal bedrijfsfilms. De meeste artikelen zie je niet direct, maar komen pas tevoorschijn na een zoekactie vanuit het zoekscherm op de website. 

Willem Smit & Co’s Transformatorenfabriek N.V. aan de Groenestraat in Nijmegen werd officieel 02-05-1913 opgericht door Thomas Rosskopf. De stuwende kracht, naamgever en commissaris was Willem Benjamin Smit, die in 1882 de "Electrisch-Licht-Machinen fabriek" had opgericht in Slikkerveer, vlak bij Rotterdam.

Smit Slikkerveer was een van de allereerste bedrijven in Nederland die elektrische apparaten en verlichting aan de man brachten. In 1900 begon men met het bouwen van transformatoren, reeds in 1908 was er sprake van serie productie. Vanwege ruimtegebrek gaf hij aan het hoofd van de transformatorenfabricage,  Ir. Thomas Rosskopf de opdracht een nieuwe locatie voor zijn snelgroeiende bedrijf te zoeken. Rosskopf kwam daarbij uit in Nijmegen, een oude bekende voor Willem Smit omdat hij daar in 1886 al de elektrische straatverlichting had aangelegd aangestuurd door een kleine elektriciteitscentrale ingericht in een hoekje van de gasfabriek aan de Nieuwe Marktstraat. Daarmee was Nijmegen de stad met de eerste gemeentelijke elektriciteitscentrale van het land.

Op 2 mei 1913 gingen Ir. Th. Rosskopf, Ir. A. J. Bergsma samen met commissaris Willem Benjamin Smit en de andere aandeelhouders (J. G. Jurgens en Chr. C. Zeverijn) naar de notaris en werd Willem Smit & Co's Transformatorenfabriek N.V. opgericht.

Reclame Smit Slikkerveer 07-01-1885 Willem Benjamin Smit in 1888   Tuimellantaarn Nijmegen 1886 (pentekening Willem Benjamin Smit)

Reclame 07-01-1885 (Nieuws van den dag)

Willem Benjamin Smit Willem Benjamin Smit 

Willem Benjamin Smit, bron: archief Brush HMA Ridderkerk.

Eerste Electrische centrale Nijmegen 1893 Lamp gemaakt door W. Smit 1885

Links: In 1893 werd de eerste elektrische centrale Nijmegen (1886) uitgebreid met deze prachtige machine. (Bron: Archief Brush HMA), rechts: Booglamp fabricaat W. Smit t.b.v. het eerste elektrisch licht in Nijmegen.

In november 1913 werd de fabriek in gebruik genomen.
Kijkje in de fabriek 1913
Kijkje in de fabriek 1913

Luchtfoto Willem Smit aan de Groenestraat 1921

Onder leiding van de eerste directeuren Rosskopf en Bergsma en later Nolen (zie foto's) vonden er spoedig uitbreidingen plaats en ook het aantal werknemers nam gestaag toe: van 38 man in 1913 tot bijna 600 in 1940. 

 

Willem Smit & Co's Transformatorenfabriek zoekt ervaren wikkelaars (NRC 29-05-1915)
Reclame 29-05-1915 (NRC)

Directeur Rosskopf

 Directeur Bergsma Directeur Nolen 

Van links naar rechts: ir. Thomas Rosskopf, ir.  A.J. Bergsma, Professor H.G. Nolen.

Spoelmontage grote transformatoren 1921

In 1949 kwam de duizendste werknemer in dienst. Het hoogste aantal werknemers bedroeg 1700 (eind vijftiger jaren).  Als "Smit Nijmegen groep" had men in 1969 zelfs een personeelsbestand van 3380 medewerkers. Later nam het aantal werknemers flink af. Na een aantal overnames en reorganisaties draait de fabriek nu weer op volle toeren en ziet het er weer zeer positief uit voor dit prachtige bedrijf.

Klik hier voor meer historie van Willem Smit & Co's Transformatorenfabriek NV.

{jcomments off} 

 

Historische nieuwsflits

Karakteristieke liederen uit het verleden (1969-1988)

Begin mei 2010 werden wij blij verrast met onderstaande lied teksten die Geer Roelofs (oud medewerker van Smit Transformatoren) ons opstuurde naar aanleiding van een oproep in het Soosnieuws, het orgaan van de senioren van de Willem Smit Nijmegen bedrijven.

- Een dagje uit (gedicht).

Een tekst vermoedelijk uit 1969. Voor de nette techneuten van toen toch niet geheel  
gespeend van wat wufte toespelingen. Het voornamen tijdperk moest zeker nog aanbreken,
de meesten hebben alleen maar een achternaam.
Waarschijnlijk werd het gezongen op de melodie van O' Harry of was dit de tekstdichter ?
Wildeboer bedingt in de laatste strofe dat het Groot Transformator lied gezongen wordt.

(klik op bovenstaande link om het gedicht in te zien)


- Het Groot Transformatorlied anno 1988.


Deze versie is aangepast voor het afscheid van Jan Wildeboer.
De oorspronkelijke versie moet van 1969 of eerder zijn.
De invloed van elektro technici blijkt duidelijk uit de tekst.
Het refrein van ieder couplet is fiederaldalda,fiederaldalda,fiederaldaldaldalda.
Dit is zeker voor de versie van 1988, misschien dat de oorspronkelijke versie een ander  
refrein had.
Geer Roelofs kent de melodie.  
Dit lied zou in een aan het tijdsgewricht aangepaste vorm, beslist niet misstaan bij het 100-   
jarig jubileum in mei 2013.


Wie meer van deze liederen weet, bijv. de tekst van de oer-versie van het Groot Transformatorlied en wie het geschreven heeft, verzoek ik in het voetspoor van Geer Roelofs te treden en de informatie te mailen aan Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Dank aan Geer Roelofs !

Erik de Vries

Groot Transformatorenlied (1988)

Groot Transformatorenlied (1988)

Schrijf reactie (0 Reacties)

Vervoer van een regelschakelaar van Smit Nijmegen naar het 150 kV station Veenendaal (1953)

Vervoer van een de regelschakelaar van een transformator van Smit in Nijmegen naar het 150 kV- station Veenendaal in 1953.
Het transport gaat door de Zijpse poort in Arnhem, let vooral op de hoogte beperking door de rijdraden van de trolleybus.
Om de transporthoogte van de combinatie transformator plus regelschakelaar te beperken werd deze na de beproeving gedemonteerd en separaat getransporteerd. De aandrijving van de regelschakelaar werd eveneens om hoogte te besparen gedemonteerd.Op de onderste foto is een soort hoogwerker te zien die waarschijnlijk de rijdraad van de trolleybus waar nodig optilt.

Vervoer regelschakelaar Veenendaal 1953

Vervoer regelschakelaar  Veenendaal 1953

Nog een foto van dit transport

Bovenstaande foto ontving ik van Bart Dijkstra. Hij is de verzamelaar van alles wat met transportbedrijf  fa Frederiks te maken heeft. Zij reden vroeger veel voor Smit. Deze foto is van hetzelfde transport en de vermoedelijke chauffeur van dit transport met een "Mack" was dhr. Martin Gommers.

Wim Erinkveld de regelschakelaar expert van Smit Transformatoren schrijft hierover het volgende:

" Het is onmiskenbaar een complete Smit regelschakelaar, die aan de kopse kant van de transformator wordt aangebouwd.   Het “dakje” is een transportvoorziening, wat daaronder zit is het porselein, ook wel “Embrite” genoemd waar de lastschakelaar in zit. Goed ingepakt vanwege het transport. Dit deel vertegenwoordigt tevens het sterpunt van de transformator met vol isolatieniveau. Het onderste deel waarmee het geheel op de wagen staat is de omschakelaar, op één der zijden steken dan de tientallen aansluitingen door waarmee verbinding gemaakt wordt met de wikkelingsuitlopers.  Wat ontbreekt is de aandrijving "

Vervoer regelschakelaar  Veenendaal 1953

Bron: Archief Smit Nijmegen Historisch Genootschap.

Van Wim Erinkveld kregen we tevens een prachtige foto (rond 1950) van een transformator met aangebouwde regelschakelaar van dit type.

Regelschakelaar 1950 (Smit Trafo)

Bron: Archief Smit Transformatoren.

Hierop is de aandrijving, gemonteerd onder het omschakelaar-compartiment, goed zichtbaar. Tevens wordt verwezen naar enkele zinsnede uit "Technische ontwikkelingen van transformatoren" ( een hoofdstuk op deze site), voor het gemak van de lezer hier herhaald.

Het tijdperk Nolen, 1916..1955

..................De regelschakelaar wordt gemeengoed, zij het nog als een puist in aparte kast met een bus duct verbonden aan de transformatorkast......... Prof. Nolen gaat in 1955 met pensioen, waarmee we dit tijdperk afsluiten..........

De nieuwe tijd 1955..heden.

......In 1957 hebben de regelschakelaars een dusdanige constructie dat ze in de transformatorkast geïntegreerd kunnen worden.......

 

Opstelling trafo op het station Veenendaal (1953)

Opstellings foto hoogst waarschijnlijk op het station Veenendaal.

Deze transformator had een vermogen van 20 MVA en een overzetverhouding van 172...127 / 10 kV.
De overzetverhouding werd zo gedefinieerd om duidelijk ( en met enige trots) aan te tonen dat het hier ging om een onder belasting regelbare transformator.
In 1952 schrijft prof. Nolen ".....de productie van 150 kV regelschakelaars loopt voorspoedig...."
In 1953 worden volgende onder belasting regelbare transformatoren geleverd.

3  stuks 150 kV
4  stuks 110 kV
4  stuks   50 kV
2  stuks   10 kV ( dit waren 25 MVA transformatoren voor Rotterdam, 10 kV was de tussenspanning en 5 kV de middenspanning)

Erik de Vries, met dank aan Wim Erinkveld.

Schrijf reactie (2 Reacties)

Bedrijfsfilm videobox

Cloud tag

Laatste artikelen

Laatste reacties

 

Wie is online

We hebben 122 gasten en geen leden online

Statistieken

Aantal bekeken pagina's
3904338

Nieuwsbrief

Our website is protected by DMC Firewall!