Smit Ovens
Vervoer van een grote oven per slede (Groenestraat Nijmegen 1936)
Professor Nolen (1938)
Beproeving oude gramme dynamo bij TU Delft
Smit Slikkerveer
Generator 1500 kW (1913)
Transformatoren
Smit Slikkerveer 1912
Smit Slikkerveer
Elektrische centrale Tandjong Priok (1895)
Willem Benjamin Smit (1860-1950)
Elektriciteitspionier en grondlegger van de Smit bedrijven in Nederland
Het vervoer van transformatoren d.m.v. paardentractie (Smit Transformatoren 1913-1915)
Dit duurde weken...
Smit Gas Generatoren
1965-1969
Thomas Rosskopf (1880-1953)
De oprichter van Smit Transformatoren, Draad, Weld en Ovens
Thomas Rosskopf
Excursieleider KIVI bij Smit Slikkerveer (1911)
Smit Transformatoren
Spoelenmontage 1921
Smit Draad
Draadwals (1926)
Smit Elektroden
Laselektroden afdeling 1935
Smit Transformatoren
Montage in de bak van een 4000 kVA transformator (Amsterdam 1916)
Smit Transformatoren (1916)
4000 kVA transformator
Smit Slikkerveer
Wereldtentoonstelling Brussel 1910
Smit Draad
Vrouw aan de omspinmachine (1926)
Hoogte Kadijk
Transformatoren (1936)
Smit Draad (1921-1927)
Kijkje in de Draadfabriek

Laatste updates

Biografie Ir. Thomas Rosskopf (1880-1953)

Biografie Ir. Thomas Rosskopf (1880 - 1953), feitelijk oprichter van Willem Smit & Co's Transformatoren N.V. en één van de pioniers van de elektrotechniek in Nederland.

Pionier van de Nederlandse Elektrotechnische Industrie
Thomas Rosskopf was een der pioniers van de Nederlandse Elektrotechnische Industrie. Hij werd op 26-04-1880 te Amsterdam geboren en doorliep daar de Lagere School en de H.B.S. met een vijfjarige cursus. Van 1898 tot 1902 studeerde hij aan de Polytechnische school te Delft, waar hij het diploma voor Werktuigkundig Ingenieur behaalde. In 1904 behaalde hij het diploma Elektrotechnisch Ingenieur in Karlsruhe.

Thomas Rosskopf

Thomas Rosskopf 

Studententijd van Thomas Rosskopf
Van 1898 tot 1902 studeerde hij aan de Polytechnische school te Delft. Deze school had in die tijd nog geen opleiding tot elektrotechnisch ingenieur. Thomas was voorzitter van het studentencorps. Hieronder een aantal unieke foto's uit de collectie van de familie Rosskopf.

Rosskopf in zijn studententijd (Polytechnische school Delft 1899)

Prachtige foto van Thomas Rosskopf, met pet en pijp, te midden van zijn studievrienden bij de Polytechnische school Delft in 1899, bron Familie Rosskopf.

Ontgroening Delft 1898 (ergens moet Thomas Rosskopf er op staan).

Lees meer

130 jaar elektriciteit in Nederland (Kinderdijk 1886 - 2016)

Willem Benjamin Smit in 1888Op 19-04-2016 was het precies 130 jaar geleden dat de eerste openbare elektriciteitscentrale van Nederlands fabricaat van start ging ( de N.V. Electrische Verlichting Kinderdijk). De oprichter was Willem Benjamin Smit. Nadat Willem enkele jaren daarvoor (1881) een verlichtingsinstallatie had gebouwd voor de fabriek van Diepeveen, Lels en Smit, wilde de directeur ook elektriciteit in zijn eigen huis. Dit wekte grote belangstelling bij andere fabrikanten, want zij wilden ook hun olielampen vervangen door elektrisch licht. In 1884 werd Willem gevraagd om onderzoek te doen naar de mogelijkheden van een elektrische centrale in Kinderdijk. 

Eerste Nederlandse wisselcentrale Kinderdijk 1886

De elektrische centrale Kinderdijk (1886). Bron: Brush Ridderkerk, Deze centrale bestaat niet meer. Ergens in de zestiger jaren van de vorige eeuw is het pand gesloopt.  

Zo ontstond het idee om een elektrische centrale te bouwen die niet alleen aan fabrieken, maar ook aan particulieren stroom zou kunnen leveren. De begroting kwam uit op HFL 26000,- en het kapitaal werd verstrekt door Jan Smit V die we later tegen komen. Hij verstrekte een lening tegen 3.5 % rente en de eerste elektriciteitscentrale in Nederland, de "N.V. Electrische Verlichting Kinderdijk" was een feit.

Naar de elektrische centrale van Thomas Edison
In 1884 ging Willem met een door hem zelf (elektrisch) verlicht schip van de Holland-Amerika lijn naar de Verenigde Staten (New York) om daar de eerste elektrische centrale van Thomas Edison ( The Edison Electric lluminating Company) te kunnen aanschouwen die al in 1882 "het licht" zag. De ervaringen die hij daar opdeed paste hij toe bij de centrale in Kinderdijk.

Lees meer

Het industrieel verleden van de suiker industrie op Java (Olean, Semboro, Pesantren en Tasikmadoe) vanaf 1870 tot heden.

Suikerfabriek Java 1938

Op Java in Indonesië zijn tussen eind 1800 en begin 1900 ongeveer 200 suikerrietfabrieken gebouwd. In deze fabrieken stonden veel grote (stoom) machines en dynamo's geleverd door de Nederlandse industrie. Stork, Werkspoor, Feyenoord, Machinefabriek Breda, maar ook Heemaf, Smit Slikkerveer, Smit Transformatoren, Hazemeyer en EMF Dordt e.a. hebben hun bijdrage geleverd.

Dit is letterlijk in oude documenten terug te vinden. Stork, Werkspoor, Smit Slikkerveer, Heemaf en vele andere Nederlandse bedrijven leverden vaak combinaties van machines en installaties. Zie hieronder een 2 prachtige films over suikerriet fabriek Olean (levend industrieel erfgoed).
Verder in dit artikel ook nog een mooie film uit 1927 gemaakt door Willy Mullens over Stork in Hengelo met in de hoofdrol een andere suikerfabriek in Java; SF Tasikmadoe.

Olean 2010 met een Werkspoor machine Werkspoor machine

Smit Slikkerveer suikerfabriek Indonesië 31-01-1931
Suikerfabriek met machines van Smit Slikkerveer op de voorgrond (1931) . Bron: Brush Ridderkerk.

Lees meer

Eerste elektrische verlichting voor strafgevangenissen in Nederland met film (1884-1899)

Nederland telde in totaal 3 koepelgevangenissen. Deze zijn tussen 1882 en 1900 gebouwd door architect Johan Metzelaar (Arnhem en Breda) en zijn zoon (Haarlem). De gevangenissen vielen op door de mooie neo-renaissance bouwstijl met een soort kasteel torens bij de ingang en daarachter de gevangenis ondergebracht in een grote koepel waar de bewakers perfect zicht hadden op de gedetineerden. Een andere strafgevangenis in Willem Benjamin SmitDen Haag (stadsdeel Scheveningen) werd ook door Johan Metzelaar gebouwd in 1886. Willem Benjamin Smit voorzag al deze gevangenissen van elektrisch licht en de koepelgevangenis Arnhem had de primeur in 1884 en was daarmee de eerste elektrisch verlichtte gevangenis van Nederland.

De oorspronkelijke functie hebben deze gevangenissen niet meer behalve een deel van de gevangenis van Den Haag. De anderen gevangenissen werden gesloten en zijn later onder meer gebruikt om asielzoekers te huisvesten, staan in de verkoop of hebben/krijgen een andere bestemming.

koepelbreda1886a

Koepelgevangenis Breda (1886).  Bron: Stadsarchief Gemeente Breda  

FILM Gevangenisleven en reclassering uit 1925 door Willy Mullens
Ik vond 3 prachtige films over het gevangenisleven in 1925 die mooi bij dit artikel aansluiten. Let vooral ook op akte 3, daar zijn opnames gemaakt bij de koepel in Breda en volgens mij ook Haarlem (zie ook de foto van de breimachine in de cel, die is ook te zien in akte 3).

Lees meer

50 kV station Lent - het prille begin van de ultra hoge spanning in Nederland (1922-1930)

In 1915 werd de Provinciale Gelderse Elektriciteits Maatschappij (PGEM) opgericht. Men wilde de elektriciteitsvoorziening door de Provinciale Overheid laten regelen, om de gebieden buiten het bereik van de weinige Gemeentelijke- en particulieren bedrijven ook van stroom te kunnen voorzien en om met een grote elektriciteitscentrale efficiënter energie te kunnen produceren. In die  tijd was reeds duidelijk dat Radiostation Kootwijk in de toekomst een van de grootste afnemers zou worden en daarom lag er in 1918 een voorstel om vanuit Nijmegen ( de grootste en later enige centrale in Gelderland) rechtstreeks een lijn naar het zendstation Kootwijk te leggen. In 1922 werd de eerste opzet van een Gelders hoogspanningsnet in gang gezet door een 50 kV lijn aan te leggen van Lent (bij Nijmegen) - Arnhem - Apeldoorn.  Het eindstation was toen het 50 kV station Apeldoorn Zuid. In de eerste jaren werd deze lijn nog bedreven met 10 kV lijn maar dit werd al gauw omgezet naar 50 kV.  In 1924 werd begonnen met de bouw van het 50 kV station in Lent, het eerste open lucht transformatoren-station van Nederland. Deze werd op 29-07-1925 officieel geopend. In 1930 volgde het 50 kV station Kootwijk. Deze leverde tevens stroom op 10 kV niveau aan de enkele omringende plaatsen.

10/50 kV station in Lent (1924) 

Het prille begin van de “ultra hoge spanning” , 50 kV.
Rond 1915 werd in Gelderland de stroom ingekocht van de centrales in Nijmegen, Arnhem en waarschijnlijk ook nog van de Elektriciteits-maatschappij Overveluwe te Ermelo, deze laatste had een gering vermogen en speelde niet echt mee in de totale elektriciteitsvoorziening. De energie werd getransporteerd op 10 kV niveau, meestal d.m.v. kabels. Een stad als Nijmegen had een 6 kV distributienet.

Lees meer

Generator Smit Slikkerveer voor de Zuiderzee werken en Centrale Veenhuizen (1928/1934)

In 1928 werd een bestelling gedaan door "Zuiderzeewerken Den Haag" bij Smit Slikkerveer voor de levering van 2 wisselstroom generatoren en 2 gelijkstroom dynamo's ten behoeve van het Zuiderzee project van Cornelis Lely. De machines werden geplaatst in de elektrische centrale Kornwerderzand. Toen de afsluitdijk klaar was waren deze generatoren en dynamo's niet meer nodig en werden ze (in 1934) verkocht aan de elektrische centrale in Veenhuizen. Hieronder zien we een prachtige foto van de centrale uit 1928 die ik onlangs opgestuurd kreeg van Ruurd Wijbenga.

Een zoektocht van Wim Stuut (NS/Nedtrain) leverde behalve onderstaande foto  dit interessante artikel op.

Generator SmitSlikkerveer Kromhout 1928

De foto toont naast enkele werklieden (waarschijnlijk de machinisten van de centrale) ook prachtig in beeld twee gloednieuwe Kromhout 3ER4 motoren met beiden een Smit Slikkerveer generator. Linksonder zien we ook nog een elektrisch onderdeel met het logo van de Heemaf.  Bron: Ruurd Wijbenga/ Wim Stuut

 Kornwerderzand SchagerCourant 26-01-1932

Bron: Schager Courant 26-01-1932

Voordat ik bovenstaande foto ooit gezien had werd ik erop geattendeerd dat er een generator van Smit Slikkerveer uit 1928 in prachtige staat te zien was in de Elektriciteitscentrale in Veenhuizen. Deze 'Elektrische Centrale' is bijzonder industrieel erfgoed. In 1912 werd hij in gebruik genomen om stroom te leveren voor de houtzagerij en meubelmakerij van het ambachtscluster.

Lees meer

Transformatoren voor het Twentsch Centraal Station voor Elektrische Stroomlevering in Hengelo (februari 1916)

Onderstaande prachtige foto komt van Historische Centrum Overijssel en is een uitsnede van een grotere foto uit februari 1916. We zien hier een aantal Heemaf vrachtwagens voor de deur van de Heemaf fabriek aan de Bornsestraat in Hengelo klaar staan om uitbreidingen bij de elektrische centrale van de TCS (Twentsch Centraal Station voor elektrische stroomlevering) te gaan installeren.

De linker vrachtwagen bevat ca.7 lastscheiders ( schakelaars) voor 10 kV. In het midden een grote haspel van de N.K.F. (Nederlandsche Kabel Fabriek, tegenwoordig onderdeel van Prysmian Cables & Systems). De rechter vrachtwagen bevat 2 olie-nettransformatoren van ca. 20 kVA en 1 van ca. 10 kVA van Willem Smit & Co's Transformatorenfabriek (Royal Smit Transformers). Waarschijnlijk 10 /0,380 kV in Y. yn. schakeling. Het sterpunt aan de 10 kV zijde lijkt niet uitgevoerd te zijn. De 10 kV kan ook 4 kV zijn. De kabel suggereert een plaatselijk net, 4 kV. Een rare spanning maar dat was de eerdere keuze voor dat gebied ( cit. Van Swaay). Maar in die tijd werd er ook al 10 kV verkabeld, zij het mondjes maat.

De slagwijdte van de doorvoeringen doet echter meer denken aan 10 kV voor binnen opstelling. Maar in WO I was het moeilijk om aan doorvoeringen ( vaak Rosenthal / Duitsland) te komen, dus voor 4 kV kon het goed mogelijk zijn dat ze een 10 kV doorvoering namen. Het prijsverschil was uiterst gering, dus men nam wat men in huis had. Ergo 10 of 4 kV daar kom ik niet uit. Het moet 4 kv zijn geweest omdat er in die tijd een 4 kV lijn is gelegd naar de TCS centrale. Zie biografie Hofstede Crull en zoek in de tekst op het trefwoord 4kV. (control F).

De transformatoren zijn van Smit, ook gezien de datering, 1916. In de tweede wereld oorlog was het erg moeilijk iets uit het buitenland te betrekken, zeker als er koper in zat. Wat opvalt is de erg slechte transportafsteuning met name die bij de lastscheiders. Dit zou er op kunnen wijzen dat het een transport over erg korte afstand was. Dus voor het Twentsch Centraal Station in Hengelo

Hieronder de originele foto.

Lees meer

De Goudsche Lichtfabriek - mobiel hijswerktuig met paardentractie voor vervoer en plaatsen van transformatoren (1914)

In 1914 levert Smit Transformatoren een aantal transformatoren voor de in aanbouw zijnde elektriciteitscentrale van Gouda. Vrachtauto's zijn er nog niet dus is het paard het aangewezen vervoer voor de transformatoren.  Het transport naar de centrale duurt maanden en is zeer intensief. Iedereen probeert mee te denken om de transport mogelijkheden te verbeteren, maar ook het plaatsen en hijsen van de transformator is een probleem. G.E.B. Gouda laat een hefwerktuig ontwerpen door "de Goudsche machinefabriek v/h. Arends".  Dit hefwerktuig staat op een kar en deze kan worden voortgetrokken door een paard. Voor HFL 600,-- werd deze uitvinding in 1914 aangeboden aan directeur Thomas Rosskopf van Willem Smit & Co's Transformatorenfabriek. Tijdens van de uitbreidingen bij de Goudsche Lichtfabriek werd dit mobiele hijswerktuig gebruikt voor de transformatoren van Smit en andere zware materialen/machines. 

Thomas Rosskopf (1903/1904)Een uitvinding op transportgebied  van het G.E.B. Gouda (1914). Het lijkt alsof het paard slechts 1 achterpoot heeft, maar als je inzoomt op de achterste poten zie je toch echt twee poten met 2 hoeven. Het karretje heeft overigens drie wielen. Dat maakt het geheel tot een vreemde maar unieke foto compositie.  Bron: glasnegatief Stichting Willem Smit Historie Nijmegen. 

Lees meer

Historische nieuwsflits

50 kVA transformator overleden door ouderdom op de leeftijd van 76 jaar !

Van Paul van Kolck van Smit Transformatoren kregen we 3 foto's van een gesneuvelde transformator, of zoals hij dat noemt " overleden door ouderdom" Deze transformator van 50 kVA, 10.000 / 380 V,  Y z (n) 5 heeft maar liefst 76 jaar trouwe dienst ( max. ca. 30 kVA met waarschijnlijk wat kortstondige pieken tot 50 kVA) verricht in het 10 kV-net van de PZEM het latere DELTA Netwerkbedrijf. Dit bedrijf heeft de foto's aan Paul van Kolck ter beschikking gesteld.

Trafo uit 1934 overleden door ouderdom
De 50 kVA trafo uit 1934 die het dus 75 jaar volhield !

Plots werd het hem te veel en liet de isolatie van de HS-wikkeling het plaatselijk afweten met als gevolg een forse windingsluiting en dientengevolge kortsluitkrachten die groot genoeg waren om de wikkeling zwaar te deformeren. De op één na onderste deelspoel is als het ware opengebarsten en naar boven geschoven.
Omdat er rook uit kwam werd deze transformatoren afgeschakeld, daarna was zijn buitenkant zo heet dat hij niet aangeraakt kon worden. De koperparels op uiteinden van de draden van de opengebarste wikkeling getuigen van een plaatselijk zeer hoge temperatuur.

Trafo uit 1934  overleden door ouderdom

In een veilig net (weinig sluitingen en overspanningen) en met goed onderhoud, zoals bij DELTA Netwerkbedrijf, is een leeftijd van boven de 50 jaar beslist geen uitzondering. Een levensduur van 76 jaar ( bouwjaar 1934, defect geraakt 2010) behoort tot de respectabele.

Erik de Vries

Trafo uit 1934  overleden door ouderdom

Schrijf reactie (1 Reacties)

Draaistroom olie transformator Smit Transformatoren (1919)

Prof. Ir. Dr. H. G. Nolen 1937Deze prachtige foto vond ik in een oud technisch boekje van Willem Smit & Co's Transformatorenfabriek NV. In dit boekje werd een zekere ingenieur Nolen genoemd. Nolen kwam in 1916 bij Smit in dienst als ingenieur. Later werd hij Professor en vanaf 1925 werd hij mede directeur.

Het binnenwerk (compleet gemonteerde kern en wikkelingen) van een 4000 kVA Transformator. De buiten liggende 10 kV wikkeling is ruimschoots van koelkanalen voorzien en is voor zijn spanning ruimschoots uitgelegd. Begrijpelijk als men bedenkt dat tijdens WO I en vlak daarna de transformator-olie van erbarmelijke kwaliteit was. Het isolatiemateriaal van het wikkeldraad had men sinds kort in eigen hand, dit werd gefabriceerd in de afdeling Smit Draad (vele decennia later verzelfstandigd en nog steeds in Nijmegen gevestigd). De aandruk constructie van de wikkeling met schroefveren is duidelijk te zien.

De transformator bezat waarschijnlijk reeds een aftak-schakelaar aan 10 kV zijde (nog niet gemonteerd toen de foto genomen werd), de uitlopers van de wikkeling zijn wel goed zichtbaar. Deze transformatoren werden gebruikt voor de voeding van kleinere lokale 3 kV netten, waarin de distributie aan de verbruikers geschiedde met 20 kVA ,3.000/ 220 Volt transformatoren.

Draaistroom olie transformator 4000 KVA uit 1919
Draaistroom olie transformator 4000 KVA 10000/3000 Volt 50 Per. uit 1919.

Bron: Het Transformatorenboek T.13 (Stichting Willem Smit Historie Nijmegen).

Schrijf reactie (0 Reacties)

Bedrijfsfilm videobox

Cloud tag

Laatste artikelen

Laatste reacties

      LEES MEER

Wie is online

We hebben 208 gasten en geen leden online

Statistieken

Aantal bekeken pagina's
4587517
DMC Firewall is developed by Dean Marshall Consultancy Ltd